عفونت قارچي ناخن

عفونت قارچي ناخن متداول است. عفونت سبب ضخيم و بدظاهر شدن ناخن ها و گاها دردناك شدن آنها مي شود. داروها اغلب در از بين بردن عفونت خوب عمل مي كنند اما بايد به مدت چند هفته دارو مصرف شود.

چه كساني عفونتهاي قارچي ناخن مي گيرند؟

از هر 100 نفر در كشورهاي پيشرفته اي مثل انگلستان 3 تا 8 نفر در مرحله اي از زندگي خود دچار عفونت ناخن ميشوند. انگشتان پا بيشتر از انگشتان دست دچار عفونت ميشوند. در افراد بالاي 55 سال و در جوانترهايي كه از دوشهاي عمومي استفاده مي كنند مثل شناگران و قهرمانان ورزشي رايج تر است.

چگونه به عفونت قارچي ناخن مبتلا ميشويد؟

  • مي تواند از انتقال عفونت قارچي پوست به وجود آمده باشد. براي مثال، بيماري پاي ورزشكاران، يك عفونت قارچي انگشتان پا است. اگر عفونت پوست در مراحل اوليه درمان نشود مي تواند به ناخن ها منتقل شود.
  • عفونت انگشتان دست ممكن است بعد از ايجاد عفونت در انگشتان پا ايجاد شود. اگر انگشتان يا ناخن هاي پاي خود را بخارانيد ممكن است قارچ به انگشتان دست منتقل شود.
  • احتمال ايجاد عفونتهاي ناخنهاي انگشتان دست، اگر دستهايتان را بيش از اندازه بشوييد يا دستها بيش از اندازه با آب در تماس باشند، بيشتر است مثلا اگر آشپز يا نظافت چي هستيد. شستشوي مداوم ميتواند به پوست محافظ در پايه ناخن آسيب رساند و قارچها بتوانند وارد شوند.
  • اگر ناخني اخيرا آسيب ديده باشد احتمال ايجاد عفونت قارچي در آن بيشتر است.
  • در كساني كه به برخي بيماري هاي ديگر مثل ديابت، پسورياسيس، گردش خون ضعيف، سيستم ايمني ضعيف هستند (براي مثال اگر ايدز داريد يا تحت شيمي درماني هستيد) ، يا در كل از وضعيت سلامت ضعيفي برخوردار هستند احتمال ايجاد عفونت قارچي ناخن بيشتر است.
  • عفونتهاي ناخن در كساني كه در مناطق گرم و مرطوب زندگي مي كنند بيشتر رايج است.
  • سيگار كشيدن نيز احتمال ايجاد عفونتهاي ناخن را افزايش مي دهد.
  • در برخي موارد هيچ دليل آشكاري وجود ندارد. ميكروبهاي قارچي متداول بوده و يك عفونت ممكن است يك دفعه به وجود آيد.

علائم يك عفونت قارچي ناخن چيست؟

اغلب عفونت فقط در يك ناخن است اما ممكن است چندين ناخن نيز مبتلا شوند. در ابتدا معمولا عفونت بدون درد است. ممكن است ناخن ضخيم شده و بي رنگ به نظر آيد (اغلب خاكستري مايل به زرد). عموما اين تنها اتفاقي است كه مي افتد و علائم ديگري ندارد. با اين وجود، ممكن است بدنما به نظر آيد.

گاهي عفونت بدتر ميشود. تكه هاي سفيد يا زرد ممكن است در جايي كه ناخن از پوست بيرون آمده است در زير ناخن (بستر ناخن) ظاهر شوند. گاهي كل ناخن مي افتد. ممكن است ناخن نرم و خرد شود. ممكن است تكه هايي از ناخن بيفتد. پوست زير و اطراف ناخن ممكن است ملتهب و پوسته پوسته شود. اگر درمان نشود، عفونت عاقبت ناخن و بستر ناخن را تخريب كرده و ممكن است دردناك شود. اگر انگشتان پا مبتلا شده باشند ممكن است در راه رفتن مشكل ايجاد نمايد.


آيا نياز به آزمايشي هست؟

ديگر بيماريهاي ناخن ممكن است گاهي به نظر عفونت قارچي آيند. بنابراين، براي تاييد تشخيص، ممكن است تكه اي از ناخن را چيده و براي آزمايش به آزمايشگاه بفرستند.

درمان عفونت قارچي چيست؟

بدون درمان

اگر عفونت خفيف بوده يا علائمي نداشته باشد اين يك گزينه است. براي مثال، ممكن است تنها يك ناخن كوچك پا عفوني شده و بدون درد باقي مانده و ايجاد نگراني نكند. برخي نيز ممكن است به دلايل زير ترجيح دهند درمان نشوند:

  • درمان هميشه عفونت را از بين نمي برد. نرخ درمان حدود 60 تا 80 درصد است.
  • درماني كه عفونت را از بين مي برد هميشه ظاهر ناخن را به شكل اوليه بازنمي گرداند.
  • داروهاي ضدقارچي كه براي درمان استفاده ميشوند بايد به مدت چند ماه يا بيشتر مصرف گردند.
  • اگرچه به ندرت اما گاها داروهاي ضدقارچ عوارض جانبي در پي دارند.

اگر عفونت بدتر شد يا اگر تغيير نظر داديد مي توان بعدا گرينه درماني ديگري را انتخاب كرد.

با اين وجود معمولا در موارد زير درمان پيشنهاد ميشود:

اگر علائم مشكل ساز باشند. مثلا اگر به خاطر عفوني شدن انگشت پا راه رفتن با مشكل انجام شود.

  • اگر ظاهر ناهنجار ناخن ها سبب ايجاد استرس شود.
  • اگر ديابت، بيماري عروقي يا يك اختلال بافت همبند داريد (چون در چنين مواردي ريسك ابتلا به عفونتهاي باكتريايي ثانويه و سلوليت بيشتر است).
  • اگر به نظر مي رسد عفونت ناخن منبع يك عفونت قارچي پوستي در بدن شما باشد.
  • اگر مشكلي جدي در سيستم ايمني داريد يا ممكن است مشكلي در سيستم ايمني تان ايجاد شود. براي مثال اگر اقرار است از انواع خاصي از درمانها براي سرطان استفاده كنيد.

درمان دارويي

قرصهاي ضدقارچ اغلب سبب از بين رفتن عفونت قارچي ناخن ميشوند. مصرف دارو همچنين عفونتهاي قارچي پوستي مربوطه مثل بيماري پاي ورزشكاران را نيز برطرف مي سازد. پزشكان اغلب يكي از دو داروي زير را تجويز مي كنند. انتخاب به نوع قارچي كه سبب عفونت ميشود بستگي دارد. هر دوي اين داروها در برخي افراد عوارض جانبي ايجاد مي كنند بنابراين به بروشور دارو براي مشاهده عوارض احتمالي مراجعه نمائيد.

  • قرصهاي تربينافين (Terbinafine): دوز معمول براي بزرگسالان 250 ميلي گرم در روز براي مدت 6 هفته تا سه ماه براي انگشتان دست و 3 تا 6 ماه براي انگشتان پا است. بعد از پايان دو ماه درمان براي انگشتان دست و سه ماه براي انگشتان پا انتظار بهبود قابل رويت مي رود.
  • قرصهاي ایتراکونازول (Itraconazole): معمولا به صورت درمان جهشي داده ميشود يعني براي بزرگسالان: 200 ميلي گرم دوبار در روز براي مدت يك هفته داده شده و بعد دوباره بعد از 21 روز همين روند تكرار ميشود. عفونت انگشتان دست نياز به دو دوره و عفونت انگشتان پا نياز به حداقل سه دوره جهشي دارد.

تحقيقات نشان ميدهد كه از هر 10 مورد در 5 مورد بعد از درمان ناخن دوباره كاملا طبيعي به نظر خواهد آمد. حدودا در هر 2 مورد از 10 مورد قارچها بعد از درمان از ناخن پاك ميشوند اما ناخنها دوباره ظاهر طبيعي خود را نخواهند داشت. انشگتان دست نسبت به انگشتان پا بهتر به درمان پاسخ مي دهند. يك علت شكست درمان اين است كه افراد قبل از گرفتن پاسخ كامل درمان را متوقف مي كنند.

رنگ ناخن ضدقارچ (لاك ناخن)

يك لاك ناخن كه حاوي داروي ضدقارچ آمورولفين است براي اغلب (ولي نه همه) انواع قارچهايي به كار مي رود كه ناخن ها را تحت تاثير قرار مي دهند. مي توانيد لاكهاي آمورولفين را از داروخانه يا با تجويز پزشك تهيه نمائيد. با اين وجود، به اندازه مصرف داروهاي خوردني خوب عمل نمي كند. اگر اين نوع درمان برايتان مناسب باشد پزشكتان برايتان تجويز خواهد كرد. براي مثال، اگر عفونت درست در انتهاي ناخن باشد ممكن است موثر باشد. اگر عفونت نزديك پوست بوده يا پوست اطراف ناخن نيز درگير شده باشد اين درمان اغلب جواب نمي دهد.

براي افزايش شانس موفقيت لاك ناخن بايد دقيقا همان طور كه تجويز شده است زده شود. براي درمان قارچ انگشتان دست بايد از 6 ماه درمان و براي انگشتان پا تا يك سال از لاك استفاده كنيد.

تیوکونازول (Tioconazole) يك محلول ديگر است كه مي توان آن را بر روي ناخن ها به كار برد. با نسخه پزشك فروخته ميشود ولي تحقيقات نشان داده اند كه به خوبي آمورولفين كار نمي كند.

برداشتن ناخن

اگر درمان هاي ديگر با شكست مواجه شدند، يك گزينه ديگر برداشتن ناخن با يك عمل كوچك تحت بي حسي موضعي است. اين درمان همراه با استفاده دارويي از ضدقارچها استفاده ميشود.

گزينه هاي جديتر

در تحقيقات به دنبال شيوه هاي جديتر درمان عفونتهاي قارچي ناخن بوده اند. اين درمانها شامل استفاده از ليزر و فراصوت ميشود. نتايج اوليه مثبت بوده اند اما براي نتايج بلند مدت درمانها نياز به شواهد بيشتري است.

دورنما در صورت درمان چگونه است؟

 

قارچهايي كه با درمان كشته ميشوند تا زماني كه ناخن جديد رشد كند باقي مي مانند. رويش ناخن سالم و تازه از پايه ناخن علامتي از جواب دادن درمان است. بعد از اتمام يك دوره درمان، چند ماه طول مي كشد تا قسمتهاي قديمي و عفوني ناخن بلند شده و گرفته شود. ناخن جديد سالم به رشد به طرف بالا ادامه مي دهد. وقتي به انتهاي ناخن دست يا پا رسيد، ناخن معمولا دوباره به صورت طبيعي به نظر خواهد آمد.

ناخنهاي دست سريعتر از ناخن هاي پا رشد مي كنند، بنابراين به نظر مي رسد سريعتر به حالت طبيعي باز مي گردند. براي انگشتان پا بعد از درمان يك سال و براي انگشتان دست شش ماه طول مي كشد تا دوباره به صورت طبيعي به نظر آيند.

اگر بعد از چند هفته درمان ناخن تازه رشد كرده ظاهر طبيعي نداشت با پزشك خود مشورت نمائيد. با اين وجود، حتي بعد از اتمام يك دوره درمان دارويي ممكن است عفونت به درمان پاسخ دهد. دليلش اين است كه داروهاي ضدقارچ تا حدودا 9 ماه بعد از توقف مصرف تاثيرشان باقي مي ماند.

براي كمك چه كاري مي توان انجام داد؟

داروها را همان طور كه تجيوز شده اند مصزف نمائيد و بدون مشورت با پزشك آنها را متوقف ننمائيد.

در داروهاي امروزي عوارض جانبي نامتداول است اما اگر متوجه مشكلي در درمان شديد حتما به پزشك خود بگوييد.

اگر عفونت ناخن داريد، چه از دارو استفاده مي كنيد يا نه، بايد نكات زير را رعايت كنيد:

  • ناخنهايتان را كوتاه نگه داريد و قسمتهايي از ناخن را كه ضخيم شده اند سوهان بزنيد.
  • براي كوتاه كردن ناخنهاي عفوني از يك ناخن گير مجزا استفاده كنيد تا ديگر ناخن ها آلوده نشوند. (به همين خاطر) ناخن گير مشترك استفاده نكنيد.
  • مواظب باشيد آسيب و جراحتي به ناخنهايتان وارد نشود. براي مثال، اگر انگشتانتان عفوني شده است براي شستشو از دستكشهاي كتاني و ونيل استفاده كنيد. براي كارهاي خشك از دستكشهاي پنبه اي ضخيم استفاده كنيد.

پيشگيري از عفونتهاي قارچي ناخن

تحقيقات نشان مي دهد كه حدودا از هر 4 مورد يك مورد بعد از رفع شدن عفونت بعد از سه سال دوباره باز مي گردد. يك راه براي پيشگيري از بازگشت عفونت ناخن اين است كه بيماري پاي ورزشكاران تا حد ممكن زود درمان شود تا مانع از گسترش عفونت به ناخن شود. بيماري پاي ورزشكاران متداول بوده و ممكن است هر از چند گاهي بازگردد. درمان آن با كرم ضدقارچ بسيار راحت است كه مي توانيد از داروخانه خريداري يا با نسخه پزشك تهيه نمائيد. اولين علامت بيماري پاي ورزشكاران خارش و پوسته پوسته شدن پوست بين انگشتان است. براي جزئيات بيشتر به مقاله اي با عنوان "پاي ورزشكاران (كچلي پا)" مراجعه نمائيد. همچنين:

  • مواظب باشيد آسيبي به ناخن ها نرسد چون ريسك ابتلا به عفونت ناخن را افزايش مي دهد.
  • در مكانهاي عمومي مثل دوشهاي عمومي، رخت كن ورزشكاران و غيره از دمپايي و صندل استفاده كنيد.
  • از حوله هاي مشترك استفاده نكنيد.
  • صندلهاي قديمي خود را تعويض كنيد چون ممكن است آلوده به هاگ قارچ باشند.